Psixologiyanın Tarixi İnkişafı
Psixologiyanın Tarixi İnkişaf
Psixologiya, tamam ayrı bir elmi intizam olaraq 19-cu əsrin son 25 illik hissəsi içində özünə elm ətrafında bir yer tapmışdır.
İlk dövrlərdə yalnız bir neçə psixoloqun söz sahibi olduğu və üzərində görüş bildirdiyi psixologiya sahəs(n)i, daha sonraları yer üzündəki psixoloq sayının artmasıyla birlikdə qızdırmalı müzakirələrə və anlaşılmazlıqlara da mühit təmin etmişdir. İşdə psixologiya sahəsində ortaya çıxan bu fərqli düşüncələr və anlayışlar, zamanla öz psixologiya məktəblərini meydana gətirmiş və psixologiyanın xüsusiyyəti haqqında fərqli təyin etmələr ortaya atmışlar.
Psixologiya tarixi, sürətlə ortaya çıxıb sürətlə yox olan və yerini yenisinə təhvil verən məktəblərlə doludur. Bu səbəblə psixologiya tarixindəki bütün psixoloji hərəkətləri bu başlıq altında əks etdirməmiz fövqəladədir.
Psixologiyanın sürətli dəyişiklik göstərən məktəbləri üzərinə edilən şərhlərdən, tarixin ən məşhur psixoloqlarından biri olan Burrhus Frederic Skinnerin: "Psixoloq, dəyişən bir cədvəl istər. Hər yarım nəsildə bir, psixologiya özünü yenilər/yeniləyər." (Skinner, 1983, s. 387) şərhini nümunə göstərə bilərik.
Amerikan Psixologiya Dərnəyinin ilk rəsmi başçısı olan Leona Tylerin: "Psixologiya öz təriflərini belə ardında buraxan bir böyümə şəklinə malikdir. İnsan həyatının kompleksliyi bu vəziyyəti haradasa qaçınılmaz etməkdədir. İnsan həyatının hansı sahəs(n)i müşahidə altına alınsa, yeni nəsil araşdırmaçıların daha əhəmiyyətli görəcəyi xeyli çox alan/sahə var olacaq." (Tyler, 1981, s. 1) sözü də yuxarıdakı şərhimizi dəstəkləməkdədir.
